فصل هفتم تمدن اسلامى در هند و پاكستان مقدمه سرزمين هند براى مسلمانان صدر اسلام ناشناخته نبود ، چرا كه عربها از ديرباز با ساكنان آن جا روابط بازرگانى داشتند . اما در حالى كه پيش از ظهور اسلام ارتباط ميان آن دو شبه جزيرهء بزرگ دنيا به داد و ستد كالا محدود مىگشت ، پس از آن جنبه‌اى تازه به خود گرفت و مسلمانان عرب در امتداد گسترش اسلام به سوى شرق ، پا به خاك پهناور هندوستان نهادند و مردمان آنجا را به آيين نو فراخواندند . در حالى كه در فاصلهء ميان سالهاى پنجاه تا پايان سدهء يكم هجرى ، عربها از راه تبليغ ، اسلام را در هند رواج مىدادند ، پس از استقرار اسلام در سرزمينهاى شرقى ، به ويژه ايران ، برخورد مسلمانان شكل تهاجمى به خود گرفت و از راه گردنهء خيبر « 1 » به سوى هندوستان سرازير گشتند . عناوين در نظر گرفته شده براى اين فصل كه درصدد است تا دورنمايى را از تمدن اسلامى در هند ارائه دهد به شرح ذيل است : - موقعيت جغرافيايى هند - پيشينهء تمدنى - ورود و گسترش اسلام به هند - نقش ايرانيان در تمدن اسلامى هند - آثار تمدن اسلامى در هند و پاكستان

--> ( 1 ) . گردنهء معروفى بر مرز بين افغانستان و پاكستان . اين گردنه كه قرنها راه داد و ستد و هجوم از آسياى مركزى بوده اينك حلقهء عمدهء ارتباطى بين پيشاور ( پاكستان ) و كابل ( افغانستان ) مىباشد . ( دايرة المعارف ، مصاحب )